I. Жалпы ережелер

1. «Рухани жаңғыру» ұлттық идеясын іске асыру шеңберінде Шығыс Қазақстан облысының Ұлттық Мектеп лигасын (бұдан әрі – Мектеп лигасы) өткізу туралы ереже 2022-2023 оқу жылында мектеп лигасы жарыстарының түрлері бойынша Республикалық регламентке сәйкес әзірленді.

2. Осы Ереже Мектеп лигасының мәртебесін, мақсаттары мен міндеттерін, оны өткізу және қаржыландыру тәртібін анықтайды.

3. Мектеп лигасының мақсаты - оқушыларды дене шынықтыру және спортпен жүйелі түрде айналысуға тарту.

        Ұлттық лиганың міндеттері:

        - білім алушылар арасында бұқаралық спорт түрлерін танымал ету және спортта дарынды балаларды анықтау;

        - мектеп оқушылары арасында (баскетбол, футбол, волейбол, гандбол, тоғызқұмалақ, асық ату, бес асық, жеңіл атлетикалық кросс, шахмат, үстел теннисі) спорт түрлері бойынша тұрақты спорттық жарыстар ұйымдастыру және өткізу;

        - салауатты өмір салтын қалыптастыру;

          - мамандандырылған спорт мектептерін толықтыру үшін талантты және жас спортшыларды анықтау.

            Жарысқа қатысушылардың өмірі мен денсаулығының қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында барлық қатысушылар дезинфекциялық режимді және бас аймақтық дәрігерлердің санитарлық-эпидемиологиялық талаптарын сақтауы қажет.

	            Санитарлық-эпидемиологиялық жағдайға және басқа да шарттарға сәйкес Мектеп лигасын өткізу тәртібіне өзгерістер мен толықтырулар енгізілуі мүмкін.

ІІ. Мектеп лигасын өткізуге басшылық

        4.Мектеп лигасын ұйымдастыру және тікелей өткізу туралы жалпы басшылықты Шығыс Қазақстан облысының білім басқармасы жүзеге асырады. Жарысты тікелей өткізуді ШҚО білім басқармасының «Дарындылық пен қосымша білім беруді дамытудың Шығыс Қазақстан ғылыми-әдістемелік «Дарын» орталығы КМҚК бекіткен төрешілер алқасына жүктеледі (бұдан әрі – ДпҚББД ШҚ ҒӘ «Дарын» орталығы).

        5. Мектеп лигасының мектепішілік және аудандық/қалалық іріктеу кезеңдерін өткізуге жауапкершілік аудандық және қалалық әкімдіктерге (білім бөлімдеріне, спорт бөлімдеріне, денсаулық сақтау бөлімдеріне, білім беру ұйымдары басшыларына) жүктеледі.

	            6. Шығыс Қазақстан облысының дене шынықтыру және спорт басқармасы жарыстарды өткізу үшін базаларды (спорт залдарын, стадиондарды, спорт алаңдарын, медициналық-дене шынықтыру диспансері қызметкерлерінің арасынан жарыс өткізілетін орындарда медицина қызметкерлерінің кезекшілігін ұйымдастыру

 және т.б.) жүзеге асырады.

        7. Әрбір кезеңді өткізу үшін Ұйымдастыру комитеті құрылады.

        Мектеп лигасының Ұйымдастыру комитеті:

        - жарыстарға қатысуға алдын ала өтінімдер қабылдайды;

- кестеге сәйкес жарыстардың өткізілетін күндерін анықтайды;

- жарыс өтетін күнді кестеде көрсетілген мерзімнен бір ай бұрын өзгертуге құқығы бар;

- командалар мен қатысушыларды жарыстарға жіберу рәсімдерін жүзеге асыру бойынша комиссия құрады;

- Мектеп лигасының бас төрешілер алқасының, спорт түрлері бойынша төрешілер алқасының құрамын бекітеді;

- жарысқа қатысушылардың құқықтарын сақтауды қамтамасыз етеді;

- Мектеп лигасы жарыстарының кезеңдерін өткізу туралы есеп жасайды.

ІІІ. Мектеп лигасын өткізу орны мен мерзімі

8. Мектеп лигасы жарыстарды өткізу кестесіне сәйкес (1 қосымша) үш кезеңде өткізіледі:

1-кезең: мектепішілік іріктеу – сыныптар арасындағы жарыстар.

Мақсаты - мектеп құрама командасын құру, мектеп деңгейінде жеңімпаздарды анықтау (мектеп біріншілігі).

2022 жылғы қыркүйек-қазанаралығында өткізіледі (мектепішілік жарыстарды өткізу туралы кесте және оның жеңімпаздары спорт бұрыштарында, стендтерде орналастырылады).

Білім беру ұйымының басшысы іріктеу кезеңінде сынып-командалар арасында спорттық жарыстарды ұйымдастыруға және өткізуге жетекшілік етеді.

	                    Облыстық дарынды балаларға арналған мектептердің командалары мектепішілік кезеңнен кейін жарыстың облыстық кезеңіне қатысуға бірден жіберіледі.

2-кезең: аудандық / қалалық- қалалық, аудандық мектептер арасындағы жарыстар.

2022 жылдың қыркүйек - қазанаралығында өткізіледі.

Мақсаты – аудан, қала деңгейінде жеңімпаздарды анықтау (Қалалық және аудандық біріншілігі).

Жарыстарға қатысуға өтінім берген командалар мәлімделген командалардың санына байланысты кіші топтарға бөлінеді. 1 орын алған командалар жарыстың 3-ші кезеңіне жіберіледі.

1-ші және 2-ші кезеңдердің қорытынды есебі (фото, ойын хаттамалары, командалардың өтінімдері, турнирлік жағдай және басқа да тиісті құжаттар) ДпҚББД ШҚ ҒӘ «Дарын» орталығына ұсынылады.

Аудандық және қалалық білім бөлімдерінің басшылары аудандық және қалалық кезеңде мектептер арасындағы спорттық жарыстарды ұйымдастыруға және өткізуге жетекшілік етеді.

Облыстық дарынды балаларға арналған мектептердің командалары аудандық/қалалық іріктеу кезеңінің жарыстарына қатыспайды.

	        3 кезең: облыстық – аудандық/қалалық кезеңнің жеңімпаздары, сондай-ақ облыстық дарынды балаларға арналған мектептердің командалары арасында жарыстар өткізіледі.

Мақсаты-облыстық деңгейде жеңімпаздарды анықтау (облыс біріншілігі).

2022 жылдың қыркүйегінен 2023 жылдың сәуіріаралығында Өскемен өткізіледі.

Білім басқармасы облыстық кезеңде аудандық және қалалық командалар арасында спорттық жарыстарды ұйымдастыру мен өткізуге жетекшілік етеді үйлестіреді (облыстық кезеңге қатысушылар ҰҒПДТО сайтында тіркеледі).

9. Мектеп лигасының спорт түрлері:

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында волейболдан «Шұбар доп» (ұлдар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында волейболдан «Шұбар доп» (қыздар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында баскетболдан «Алтын доп» (ұлдар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында баскетболдан «Алтын доп» (қыздар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында футболдан «Былғары доп» (ұлдар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында футболдан «Былғары доп» (қыздар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында тоғызқұмалақ (ұлдар, қыздар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында асық ату және бес асық (ұлдар, қыздар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында үстел теннисі (ұлдар, қыздар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында жеңіл атлетикалық кросс (ұлдар, қыздар);

           - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында шахмат (ұлдар, қыздар);

        -  9-11 сынып оқушылары арасында футзалдан «Теңбіл доп»(ұлдар, қыздар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында гандболдан «Ұшқыр доп» (ұлдар);

        - 5-6, 7-8, 9-11 сынып оқушылары арасында гандболдан «Ұшқыр доп» (қыздар);

Спорт түрлері бойынша жарыстар өткізу кестесі1 қосымшада.

Лига бағдарламасында көрсетілген спорт түрлері бойынша жарыстар спорт түрлері бойынша федерациялардың қолданыстағы ережелеріне, сондай-ақ осы Ережеге сәйкес өткізіледі. Мектеп лигасының облыстық кезеңінің өтетін күндері қосымша хабарланатын болады.

	     Жарысқа қатысушылар ағымдағы оқу жылының 30 қыркүйегіне дейін Ұлттық білім беру деректер базасында Kundelik жүйесінде тіркелуі тиіс.

	   2022 жылдың 1 қазанынан бастап тіркелген қатысушылар жарысқа жіберілмейді, егер мұндай фактілер анықталса, қатысушы мен команда дисквалификацияланады және командаға осы спорт түрінен турнирлік кестедегі соңғы орын автоматты түрде беріледі.

      Ескертпе * - әрбір қатысушы өзі оқитын сыныптан/мектептен қатысады(қатысушының өз жасы үшін емес екендігі, басқа мектепте оқитыны туралы фактілер анықталған кезде қатысушы дисквалификацияланады және мектеп лигасының қорытындылары бойынша жалпы есепте командаға автоматты түрде соңғы орын беріледі).

IV. Мектеп лигасының қатысушылары мен шарттары

	10. Жарысқа мемлекеттік және жеке білім беру ұйымдарының студенттері қатыса алады.

	      Облыстық дарынды балаларға арналған мамандандырылған мектептер(ШҚО ББ облыстық мамандандырылған IT-мектеп-лицейі, ШҚО ББ облыстық дарынды балаларға арналған мамандандырылған мектеп-лицей-интернаты, ШҚО ББ Өскемен қаласындағы дарынды балаларға арналған «БІЛІМ-ИННОВАЦИЯ» Шығыс Қазақстан облыстық арнайы лицейі, ШҚО ББ Жамбыл атындағы облыстық мамандандырылған мектеп-гимназия-интернаты, ШҚО ББ облыстық математика, физика, информатика саласындағы дарынды балаларға арналған мамандандырылған мектеп-лицейі) жарыстарда Шығыс Қазақстан облысының ББ қалалары мен аудандары мектептерінің командаларынан бөлек өнер көрсетеді.

Жарысқа мемлекеттік және жеке білім беру ұйымдарының білім алушылары қатыса алады. Бір білім алушының жарыс бағдарламалары бойынша спорттың екі түріне қатысуына жол берілмейді.

11. Мектеп лигасына қатысуға балалар-жасөспірімдер спорт мектебі, олимпиадалық резервтегі маманндандырылған балалар-жасөспірімдер спорт мектебі, мамандандырылған сыныптар, спорт интернаттары мен академиялардың командалары жіберілмейді.

12. Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2014 жылғы 30 желтоқсандағы № 549 бұйрығының 26-тармағы негізінде мектеп лигасына қатысатын ойыншылар осы жарысқа қатысу және дайындық кезінде жазатайым оқиғадан сақтандырылуы тиіс.

        Міндетті сақтандыруға жауапты - білім беру бөлімдерінің басшылары, жаттықтырушы-оқытушылар, дене шынықтыру мұғалімдері. Жолда және жарыс кезінде спортшылардың қауіпсіздігі мен денсаулығына команда өкілдері мен жаттықтырушылар жауапты болады.

13. Кез келген команда тек бір жас тобында өнер көрсете алады.

14. Жарысқа қатысатын жалпы білім беретін мектеп командасының өзіндік логотипі және бірыңғай спорттық киімі болуы тиіс.

        15. Мектеп лигасы жарыстарының кезеңдерін ұйымдастыруға және өткізуге жауаптылар қамтамасыз етуі керек:

- жарыстарды өткізу тәртібі мен қауіпсіздігі;

- қызмет көрсетуші персоналдың болуы (медицина қызметкерлері, төрешілер, техникалық қызметкерлер);

- табло және құрал-жабдықтар.

	         16. 1-ші (мектепішілік) кезеңнің қорытындылары бойынша мектептерден жарыстарды өткізуге жауаптылар ШҚ ҒӘ «Дарын» ДпҚББДGoogle дискісі формасы арқылы спорт түрлері бойынша ақпаратты (фотосуреттерді қоса алғанда) сілтемесі бойынша толтырады:

	https://docs.google.com/spreadsheets/d/1StjOXqYT20aYmmW0FPWlcUwudFH2GUhIr6CcfdIsMwk/edit?usp=sharing.

	         Мектепішілік кезең ақпаратының толтырылуын білім бөлімінің әдіскері қадағалайды.

	2-ші (аудандық/қалалық) кезеңнің қорытындылары бойынша білім бөлімдерінің әдіскерлері ШҚ ҒӘ «Дарын» ДпҚББДGoogle дискісі формасы арқылы спорт түрлері бойынша ақпаратты (фотосуреттерді қоса алғанда) сілтемесі бойынша толтырады:

https://docs.google.com/spreadsheets/d/1FJCTf0xs4vibxaiCllXeZjeTzzevD5EENtAO3Z7yBcU/edit?usp=sharingм.

17. Спорт түрлері бойынша жарыстарды өткізу шарттары 5 қосымшада.

V. Қатысуға өтінімдер

        18. Спорт түрлері бойынша мектеп лигасының 1-ші, 2-ші және 3-ші кезеңдеріне қатысуға алдын ала өтінімдер жарыс басталғанға дейін 10 күннен кешіктірілмей беріледі.

          Әр кезеңге және спорт түріне өтінім жеке беріледі.

19. Мектеп лигасының (облыстық) 3-ші кезеңіне қатысуға өтінім құжаттары ДпҚББД ШҚ ҒӘ «Дарын» орталығынамына мекенжай бойынша беріледі: Өскемен қаласы, Абай даңғылы, 21, 3-қабат, 302 каб, e-mail: sporturizm@shygysdaryn.kz.

1. Мандаттық комиссияға мынадай құжаттар беріледі:

- стандартты үлгідегі өтінім          (2 Қосымша);

- қатысушының жеке куәлігі (туу туралы куәлік) (түпнұсқа) немесе нотариалды куәландырылған көшірмесі;

- спортшының жеке карточкасы (3 қосымша);

- оқушылардың өмірі мен қауіпсіздігі үшін жауапкершілік туралы білім беру ұйымының хаты (бұйрығы);

- сақтандыру полисі.

Анықтама телефоны бойынша: 8(72332)75-15-53, 8 (777) 984-26-46.

V. Наразылық білдіру

21. Наразылықты бас төрешілер алқасына (БТА) команда өкілі, мұғалім және жаттықтырушы жарыс аяқталғаннан кейін 1 сағат ішінде жазбаша түрде береді.

22. Нәтижелермен келіспеген жағдайда команда капитаны хаттамаға қол қоймайды, наразылықты (БТА)-ға қарауға береді.

23. Төрешілер алқасы наразылықты ол берілгеннен кейін 1 сағат ішінде қарайды және тексеру нәтижелерін өтініш берушіге жазбаша түрде хабарлайды.

24. Командаларды жасақтау ережелерінің бұзылғаны, өтінімнің немесе ойын карточкаларының дұрыс ресімделмегені расталған жағдайда, аталған команда жарыстан шығарылады, жаттықтырушының, дене шынықтыру мұғалімінің немесе құрама команданың іс-әрекеті туралы бас төреші білім басқармасына хабарлайды.

VII. Марапаттау

25. Үшінші облыстық кезеңде І, ІІ және ІІІ орын алған командалар естелік кубоктармен және дипломдармен, ойыншылар тиісті дәрежедегі медальдармен марапатталады.

VIII. Қаржыландыру

26. Мектеп лигасының бірінші (мектепішілік) және екінші (аудандық/қалалық) кезеңдерінің шығыстарын аудандық, қалалық ұйымдастыру комитеттері көтереді.

27. Іс-шараны қаржыландыруды бекітілген сметаға сәйкес ШҚО білім басқармасының «Дарындылық пен қосымша білім беруді дамытудың Шығыс Қазақстан ғылыми-әдістемелік «Дарын» орталығы КМҚК жүзеге асырады.

28. Шығыс Қазақстан облысының дене шынықтыру және спорт басқармасы осы жарыстарды өткізу үшін базаларды (спорт залдарын, стадиондарды, спорт алаңдарын, медициналық-дене шынықтыру диспансері қызметкерлерінің арасынан жарыс өткізілетін орындарда медицина қызметкерлерінің кезекшілігін ұйымдастыру және т.б.) жүзеге асырады.

29. Командаларды іссапарға жіберуге (тұру, тамақтану, екі жаққа жол жүру, жолдағы тәуліктік), ойын нысанын және допты сатып алуға байланысты шығыстарды іссапарға жіберуші ұйым төлейді.

ІХ. Covid-19 кезінде санитариялық нормаларды сақтау Мектеп лигасының жарыстарын өткізу кезінде

30. Жауапты тұлға (медицина қызметкері) жарыс басталар алдында қатысушыны (ұйымдастырушыны, жаттықтырушыны, спортшыны) қағаз немесе электрондық тасымалдағышта тіркеп, байланыссыз термометрлерді (тепловизорларды) пайдалана отырып термометрикалық өлшеулер жүргізу қажет.

31. Респираторлық инфекцияның кез келген анықталған белгілері (температураның жоғарлауы, жөтел, тамақтың ауыруы, тыныс алудың қиындауы) бар қызметкерлердің жарыстарға қатысуына жол берілмейді.

Симптомдар пайда болған жағдайда жедел медициналық жәрдем бригадасы шақырылады және қатысушы жарыстан шеттетіледі.

32. Іссапарға жіберуші ұйымдар барлық қатысушыларды бір реттік медициналық маскалармен (жарыстардың ұзақтығына қарай және маскаларды                     3 сағатта кемінде 1 рет ауыстыру қажеттілігі туралы қағидалардың сақталуын ескере отырып) және қолды өңдеуге арналған антисептикпен қамтамасыз етеді.

Қосымша 1

	2022-2023 оқу жылында Шығыс Қазақстан облысы бойынша Ұлттық мектеп лигасының жарыстар кестесі

	Өткізілу орны: Өскемен қ.

Қосымша 2

«Рухани жаңғыру» ұлттық идеясын жүзеге асыру аясында 2022-2023 оқу жылында

Шығыс Қазақстан облысының Ұлттық Мектеп лигасының 3 облыстық кезеңіне қатысуға

ӨТІНІМ

_______________________________________ (қала/аудан)

Спорт түрі________________________________

 М. О.                                                                                             

Жіберілген спортшылар ____________________ 

Дәрігер_______________________(қолы) 

Білім бөлімінің басшысы_________________________(қолы)

   «____»____________________2022 ж.